تلسکوپ جیمز وب تأیید می کند که در درک ما از جهان یک مشکل جدی وجود دارد

ستاره‌شناسان از تلسکوپ‌های فضایی جیمز وب و هابل برای تایید یکی از دردسرسازترین معماها در تمام فیزیک استفاده کرده‌اند – اینکه به نظر می‌رسد جهان با سرعت‌های گیج‌کننده‌ای بسته به جایی که ما نگاه می‌کنیم در حال انبساط است.

این مشکل که به عنوان تنش هابل شناخته می شود، پتانسیل این را دارد که کیهان شناسی را به طور کلی تغییر دهد یا حتی به هم بزند. در سال 2019، اندازه‌گیری‌های تلسکوپ فضایی هابل واقعی بودن این معما را تایید کرد. در سال 2023، اندازه‌گیری‌های دقیق‌تر از تلسکوپ فضایی جیمز وب (JWST) این اختلاف را تقویت کرد.

اکنون، به نظر می رسد که یک بررسی سه گانه توسط هر دو تلسکوپ که با هم کار می کنند، احتمال هرگونه خطای اندازه گیری را برای همیشه از بین برده است. این مطالعه که در 6 فوریه در مجله Astrophysical Journal Letters منتشر شد ، نشان می‌دهد که ممکن است مشکلی جدی در درک ما از جهان وجود داشته باشد.

آدام ریس ، نویسنده ارشد این مطالعه ، استاد فیزیک و نجوم در دانشگاه جان هاپکینز، در بیانیه ای گفت : "با نفی خطاهای اندازه گیری، آنچه باقی می ماند این است که احتمال واقعی و هیجان انگیزی است که ما جهان را به اشتباه درک کرده ایم."

ریس، سائول پرلموتر و برایان پی اشمیت در سال 2011 جایزه نوبل فیزیک را برای کشف انرژی تاریک در سال 1998 ، نیروی اسرارآمیز پشت انبساط شتابنده کیهان، بردند.

در حال حاضر، دو روش «استاندارد طلایی» برای تعیین ثابت هابل وجود دارد، مقداری که نرخ انبساط جهان را توصیف می‌کند. اولین مورد شامل بررسی نوسانات کوچک در پس زمینه مایکروویو کیهانی (CMB) است - یادگاری باستانی از اولین نور جهان که فقط 380000 سال پس از انفجار بزرگ تولید شده است .

بین سال‌های 2009 و 2013، ستاره‌شناسان با استفاده از ماهواره پلانک آژانس فضایی اروپا ، این فاز مایکروویو را برای استنباط ثابت هابل تقریباً 46200 مایل در ساعت در میلیون سال نوری یا تقریباً 67 کیلومتر در ثانیه در هر مگاپارسک (km/s/Mpc) ترسیم کردند. .

روش دوم از ستاره های تپنده ای به نام متغیرهای Cepheid استفاده می کند. ستارگان قیفاووسی در حال مرگ هستند و لایه‌های بیرونی گاز هلیوم آن‌ها با جذب و انتشار تشعشعات ستاره رشد کرده و منقبض می‌شوند و باعث می‌شوند که به‌طور دوره‌ای مانند لامپ‌های سیگنالی دور سوسو بزنند.

با درخشان‌تر شدن قیفاووس‌ها، آهسته‌تر تپش می‌کنند و به ستاره‌شناسان وسیله‌ای برای اندازه‌گیری روشنایی مطلق آنها می‌دهند. اخترشناسان با مقایسه این درخشندگی با درخشندگی مشاهده‌شده‌شان، می‌توانند قیفاووس‌ها را به یک «نردبان فاصله کیهانی» زنجیر کنند تا عمیق‌تر به گذشته کیهان نگاه کنند . با قرار گرفتن این نردبان، ستاره شناسان می توانند عدد دقیقی را برای انبساط آن از نحوه کشیده شدن نور قیفاووسی یا تغییر رنگ قرمز پیدا کنند.

اما این جایی است که راز شروع می شود. با توجه به اندازه‌گیری‌های متغیر Cepheid که توسط ریس و همکارانش انجام شد، سرعت انبساط کیهان در حدود 74 کیلومتر بر ثانیه بر مگاپیکسل است: در مقایسه با اندازه‌گیری‌های پلانک، این مقدار بسیار بالاست. کیهان شناسی به قلمروی ناشناخته پرتاب شده بود.

دیوید گروس ، ستاره شناس برنده جایزه نوبل ، در کنفرانسی در سال 2019 در مؤسسه فیزیک نظری کاولی (KITP) در کالیفرنیا گفت: «ما آن را یک تنش یا مشکل نمی نامیم، بلکه یک بحران است.

در ابتدا، برخی از دانشمندان تصور می کردند که این اختلاف می تواند ناشی از یک خطای اندازه گیری باشد که در اثر اختلاط قیفاووس با ستاره های دیگر در روزنه هابل ایجاد شده است. اما در سال 2023، محققان از JWST دقیق‌تر استفاده کردند تا تأیید کنند که اندازه‌گیری‌های هابل برای اولین پله‌های نردبان کیهانی درست بوده است. با این وجود، احتمال ازدحام بیشتر در گذشته جهان وجود داشت.

برای حل این مشکل، ریس و همکارانش بر اساس اندازه‌گیری‌های قبلی خود، 1000 ستاره قیفاووسی دیگر را در پنج کهکشان میزبان به فاصله 130 میلیون سال نوری از زمین مشاهده کردند. پس از مقایسه داده های خود با هابل، اخترشناسان اندازه گیری های گذشته خود را از ثابت هابل تأیید کردند.

ریس گفت: "ما اکنون کل محدوده آنچه هابل مشاهده کرده است را در بر گرفته ایم و می توانیم خطای اندازه گیری را به عنوان علت تنش هابل با اطمینان بسیار بالا رد کنیم." "ترکیب وب و هابل بهترین‌های هر دو جهان را به ما می‌دهد. ما متوجه می‌شویم که اندازه‌گیری‌های هابل همچنان قابل اعتماد باقی می‌ماند که از نردبان فاصله کیهانی بالاتر می‌رویم."

به عبارت دیگر: تنش در قلب کیهان شناسی اینجا باقی می ماند.

source
https://www.livescience.com/space/cosmology/james-webb-telescope-confirms-there-is-something-seriously-wrong-with-our-understanding-of-the-universe

Stunning James Webb Space Telescope images get X-ray boost from Chandra data

JWST's infrared images of the Cartwheel Galaxy and more have been combined with X-ray data from NASA’s Chandra space telescope.

https://astronomy.com/news/2022/10/sensational-webb-images-bolded-by-chandra-collaboration

NASA declares 'mission complete' for Opportunity rover

After nearly 15 years exploring the Red Planet, the Mars Exploration Rover mission has come to a close

http://www.astronomy.com 

پایان افسانه کاسینی

فضاپیمای کاسینی ناسا پس از 20 سال فعالیت، دقایقی شیرجه نهایی به سمت زحل را انجام داد و در جو زحل ذوب شد.

به گزارش ایسنا و به نقل از اسپیس، این کاوشگر روز دوشنبه گذشته از مسیر حرکت خود در مدار زحل منحرف شد تا شیرجه نهایی به سوی این سیاره را که باعث نابودی‌اش میشد شروع کند.

رسیدن آخرین سیگنال کاسینی به زمین بیش از یک ساعت به طول انجامید و آخرین ارتباط دانشمندان با این کاوشگر 45 ثانیه طول کشید.

این کاوشگر روز دوشنبه از ۱۲۰ هزار کیلومتری تایتان، قمر زحل، رد شد که باعث تغییر مسیر آن به اندازه‌ای شد که آن را در مسیر برخورد با این سیاره قرار داد.

اجزای تشکیل دهنده کاسینی دقایقی پیش بر اثر برخورد با اتمسفر زحل، ذوب و کاوشگر در میان گازهای سیاره تجزیه شد.

کاسینی در طول ۱۳ سالی که در مدار زحل بود از قوه جاذبه تایتان، دومین قمر بزرگ منظومه شمسی، برای اصلاح مسیر و قرار گرفتن در موقعیت‌های تازه برای مطالعه سیاره زحل و حلقه‌های شگفت انگیزش استفاده کرد.

این شیوه باعث شد کاسینی انرژی زیادی ذخیره کند چون در غیر این صورت برای تغییری عمده در جهت حرکت باید موتورهایش را روشن می‌کرد و مقداری از سوختش را از دست می‌داد. اما دیگر سوختش تمام شده بود و ماموریتش باید پایان می‌یافت.

این موتورها که نیروی محرکه را فراهم می‌کردند تقریبا از کار افتاده بودند و "ناسا" مصمم بود که اجازه ندهد فضاپیما سرگردان دور زحل بچرخد و می‌خواست آن را به درستی منهدم و نابود کند.

"ناسا" آخرین پرواز کاسینی از کنار تایتان در روز دوشنبه را "بوسه خداحافظی" نامید.

"ارل میز"، مدیر پروژه کاسینی در "جی پی ال ناسا" در "پاسادینای کالیفرنیا"، گفت که کاوشگر در یک دهه اخیر تقریبا هر ماه یک بار از کنار تایتان گذشته بود.

مطالعه این قمر به قطر ۵۱۵۰ کیلومتر یکی از موفقیت‌های برجسته ماموریت کاسینی بود.

کاسینی در اوایل دوره ماموریتش در سال ۲۰۰۵ یک روبات کوچک به نام "هویگنز" (Huygens) را بر سطح تایتان نشاند که تصاویر فوق‌العاده‌ای از سطح سنگلاخی آن که در اثر جاری شدن متان مایع صاف شده است، مخابره کرد.

لازم به ذکر است که در سه ساعت آخر ماموریت پیش از برخورد، کلیه داده‌های جمع آوری شده با دور زدن حافظه دایمی کاوشگر مستقیما به زمین مخابره شد.

"کرت نیبور"، دانشمند برنامه کاسینی در مقر "ناسا" در واشنگتن، گفته بود: ماموریت کاسینی چیزهای خیلی زیادی به ما آموخت و برای من شخصا آرامش بخش است که می‌دانم کاوشگر تا آخرین ثانیه‌ها بر اطلاعات ما از زحل خواهد افزود.

ماموریت 3.26 میلیارد دلاری "کاسینی-هویگنز" یک ماموریت مشترک میان "ناسا"، "آژانس فضایی اروپا" و "آژانس فضایی ایتالیا" بود.

 

http://www.isna.ir/news/96062413604/%D9%BE%D8%A7%DB%8C%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%81%D8%B3%D8%A7%D9%86%D9%87-%DA%A9%D8%A7%D8%B3%DB%8C%D9%86%DB%8C

مشاهدۀ اثرات کوانتومی با چشمان غیر مسلح

بیگ بنگ: دانشمندان بالاخره موفق شدند با استفاده از آزمایشی جدید، فیزیک کوانتومی را به دنیای واقعی بیاورند. آنها در آزمایشی یک درام با اندازه‌ای که برای چشم قابل دیدن بود را تا دمای نزدیک صفر مطلق سرد کردند و آنچه اتفاق افتاد شگفتی بود که مختص دنیای اتم‌ها است.

 

به گزارش بیگ بنگ، ایده‌ی فیزیک کوانتوم این است که هرچیزی در آن واحد می‌تواند در دو مکان ِ مختلف باشد. نگاه کردن به یکی از این جفت‌ها می‌تواند بلافاصله جفت دیگر را تغییر دهد. به این معنی که گربه‌ تئوری ما همزمان هم می‌تواند زنده باشد و هم مرده و… در اینجا اطمینان، با شانس جایگزین شده است. در واقع رفتارهای شگفت انگیز و عجیب این‌ چنینی تاکنون فقط خاص ِ اتم‌ها بوده است اما از الان نه.

دانشمندان موسسه ملی استاندارد و فناوری(NIST) در کلرادو گزارشی در مجله‌‌‌ی نیچر منتشر کرده‌اند که از اولین نشانه‌ها از اثرات کوانتومی  قابل رویت برای چشم‌های غیرمسلح را گزارش می‌کند. این آزمایش یک پیشرفت بزرگ به حساب می‌آید که می‌تواند نتایج خوب ِ بسیاری داشته باشد. اولین نتیجه‌ی آن ساخت کامپیوترهای کوانتومی است که میلیون‌ها برابر سریع‌تر از کامپیوترهای امروزی می‌باشند. جان تافل، یکی از محققان این آزمایش در مصاحبه‌ای با ایندپندنت گفت: « ما در بازه‌ی زمانی بسیار هیجان انگیزی هستیم. این تکنولوژی‌ها توان دسترسی به چیزهایی را به ما می‌دهند که تاکنون فقط می‌توانستیم در مورد آنها صحبت کنیم.»

شیوه‌ای که دانشمندان به این نتیجه رسیدند به نوبه‌ی خود عجیب است. آنها یک درام آلومینیومی به قطر  یک مو ساختند سپس آن را تا دمای نزدیک منفی ۲۳۷٫۱۵ درجه سانتی گراد، سرد کردند. آنها این کار را با پرتوهای مایکروویو انجام دادند. تاباندن یک پرتو بر روی چیزی به معنای گرم کردن آن است اما در این مورد پرتو، انرژی را از ارتعاشات درام می‌دزدید. آنها قادر بودند تا پرتو را فشرده کنند بنابراین همه‌ی فوتون‌ها از هم اطلاع داشتند.

بر اساس گزارشی از نشنال جئوگرافیک، دانشمندان با این کار موفق شدند درام را تا نقطه‌ای سرد کنند که قبلا غیر ممکن به نظر می‌رسید. از آنجایی که این دما بسیار سرد است توصیف کردن آن با سلسیوس سخت است. با این وجود روش خنک‌کننده‌ی ماکروویو استاندارد به محققان اجازه داد که درام را تا چند صد میکروکلوین یا نزدیک صفر مطلق و یا ۰٫۴ کوانتا سرد کنند.

در این دما قادر بودند نشانه‌هایی از اثرات کوانتومی را مشاهده کنند. این آزمایش تحقیقاتی همچون آنچه دانشمندان اتریشی در سال ۲۰۰۴ در مورد انتقال فوتون در عرض رودخانه‌ی دانوب گزارش دادند، را تایید می‌کند. تافل و همکارانش به رویاهایی فکر می‌کنند که می‌توانند به واقعیت تبدیل شوند و چیزهایی بزرگ و قابل دیدن را منتقل کنند. این تحقیق می‌تواند نقطه‌ی آغازی باشد برای جایگزین کردن قوانین فیزیک کوانتوم با قوانین فیزیک روزمره و استفاده از قوانین حوزه‌های بسیار کوچک به قوانینی که حرکات ستارگان و سیارات را کنترل می‌کنند. جزئیات بیشتر این پژوهش در نشریۀ nature منتشر شده است.

ترجمه: معصومه رحیمی/ سایت علمی بیگ بنگ

درباره ساروس

در زمستان ۹۳، گروه ترویج علمیِ «ساروس»، متشکل از اعضایی از شهرهای مختلفِ ایران، با هدفِ «آموزش همگانیِ علم نجوم»، گام در مسیرِ توسعهٔ علمیِ جامعه گذارد. با این هدف که گروه‌های ترویج علمی می‌توانند گُداری باشند بین جامعهٔ آکادمیک و مردم تا با گذار از خرافه‌گرایی‌ها و شبه‌علم‌ها، جامعه‌ای مترقی پیکربندی شود.خروجیِ فکریِ این گروه، هرماه، به‌صورت الکترونیکی و رایگان در حوزه‌های «نجوم» و «هوافضا» عرضه می‌شود. دلیل انتشار الکترونیکیِ این نشریه، بررسی‌هایی بود که این گروه، از میزانِ تمایل جامعه به خرید مطبوعاتِ چاپی انجام داد و میزان مرجوعات نشریات علمی خود گواه آسیبی بود که نیاز به واکاوی آن احساس می‌شد؛ در آسیب‌شناسیِ «کم شدن میزان تمایل به مطالعه نشریات چاپی»، به این نتیجه رسیدیم که: یک- هزینهٔ خریدِ نشریاتِ چاپی در قبال هزینه‌های روزمره زندگی، برای افراد زیاد است. دو- با ورود نسل جدید فناوری‌ها، اخبار علمی در به‌روزترین شکلِ ممکن در گوشی‌های همراهِ قشرِ علاقه‌مند خواهد بود و مطالب ماهنامه‌ها در این بین، اخبار دست چندم حساب می‌شوند. سه- با اپیدمی شدن استفادهٔ نسل جدید از تبلت‌ها و تمایل افراد برای مطالعهٔ الکترونیکی، شاید به‌زودی شاهد چرخش جدیدی در مطبوعات باشیم؛ پیدایش و فراگیری «مطبوعاتِ الکترونیکی».با توجه به آنچه گفته شد و درنظرگرفتن مسائل محیط‌زیستی، بر آن شدیم تا نشریه به فُرم الکترونیکی منتشر شود؛ و در صورت بروز یک رخداد نجومی، اخبار علمی روز را به‌صورت پادکست و یا بولتن در شبکه‌های اجتماعیِ خود منتشر کنیم.اعضای هیئت تحریریهٔ ماهنامه «ساروس»، همگی جوانان علاقه‌مند به علم، به‌ویژه حوزه نجوم هستند که بدون هیچ‌گونه چشم‌داشتی، بر پایهٔ دغدغهٔ مشترکشان؛ «ترویج علم در جامعه» گرد هم آمدند. هدف ساروس فراهم کردن محتوایی کاملاً علمی اما به زبانی ساده و قابل‌فهم و در قالبی چشم‌نواز و جذاب برای تمام اقشار جامعه است. ما سعی داریم پیچیده‌ترین مفاهیم علمی را به ساده‌ترینِ بیان ممکن و به‌دور از پیچیدگی‌های زبان آکادمیک، در اختیار مخاطب قرار دهیم تا همگان با هر سطحِ معلومات از لذتِ فراگیری علم برخوردار شوند. برای رسیدن به این هدف، با اینفوگرافی‌ها، ترجمه و دوبلهٔ کلیپ‌های علمی، طرح داستان‌های علمی جذاب و کمیک‌های کارتونی تلاش می‌کنیم مخاطبان «ساروس» را هرچه بیش‌تر ترغیب کنیم تا «گاهی به آسمان نگاه کنند».:)

 

http://saros.ir

معرفی سایت

با سلام !

همرامان وبلاگ به دلیل مشغله زیاد تحصیلی فرصت به روز رسانی وبلاگ را نداشتم .

با عرض عذرخواهی از مخاطبین نجومی ، در این پست قصد معرفی سایت نجومی جالبی دارم که با داشتم اینستاگرام و کانال تلگرام جذابیت های خودش را دارد.

 

بیگ بنگ کار خود را از تاریخ ۱۳۹۰/۱۱/۱۹ در پیج فیسبوک آغاز کرد و با ارائه مطالب علمی در مورد نجوم، فیزیک، زیست شناسی، ریاضیات و … سعی دارد خوانندگانش را به تفکر در هستی وا دارد. هدفمان در بیگ بنگ دوری از خرافات و دیدن مسائل بصورت علمی و بالا بردن سطح آگاهی عمومی است. در طول پنج قرن گذشته از قدرت مشاهدات و آزمایش‌ و استدلال‌های ریاضی استفاده کرده‌ایم تا سد باورهای اشتباه گذشته را بشکنیم. نوع بشر راهی طولانی و پر فراز و نشیب را در تغییر درک خود از عالم، پشت سر گذاشته است. از عالمی که زمین کوچک مرکز آن بود تا کیهان وسیعی که صدها میلیارد کهکشان چون ذرات گرد و غبار در آن پراکنده‌اند. در توضیح عنوان سایت باید اینطور گفت که بیگ بنگ، یک نظریه ی علمی است و لحظهٔ آغازین هستی را شرح می دهد که کل کیهان (شامل زمان و هر سه بعد) از آن هنگام، بر طبق این نظریه، شروع شده‌ است.

 

http://bigbangpage.com

 

سیاهچاله ای هزار میلیارد برابر خورشید !

(لینک عکس با اندازه بزرگتر )

دانشمندان با استفاده از تلسکوپ اشعه ایکس چاندرا و مجموعه ای از تلسکوپهای دیگر یکی از قوی ترین سیاهچاله های شناخته شده را رصد کردند. سیاهچاله در یک کشمکش شدید بین گازهای داغی و تریلیونها ستاره ی اطرافش احاطه شده است. این هیولا در فاصله ۳.۹ میلیارد سال نوری از ما در خوشه کهکشانی RX J1532.9+3021 واقع شده است.

این خوشه بسیار روشن و بزرگ جرمی حدود یک کوادریلیون – هزار تریلیون برابر خورشید ما دارد. در مرکز خوشه کهکشانی بیضوی یک سیاهچاله بسیار بزرگ قرار دارد. مقدار زیادی از گاز بسیار داغ در نزدیکی مرکز خوشه معمایی ایجاد کرده، گازهای داغ درخشان که توسط اشعه ایکس مشاهده شده در مرکز خوشه سریعا در حال سرد شده هستند. در هر حال ستاره شناسان هیچ شواهدی مبنی بر اینکه ستاره ها در مرکز خوشه در حال شکل گیری باشند، ندارند. از هزاران خوشه شناخته شده تا به امروز کمتر از هزارتای آنها مثل RX J1532 هستند. بسیار بزرگ و جایی که برعکس این خوشه در آنها ستاره سازی بسیار شدید است.

چرا فرآیند ستاره سازی در RX J1532 متوقف شده است؟ تصاویر چاندرا و NSF’s Karl G پاسخ این سوال را می دهند، تصاویر اشعه ایکس دو حفره را درون گاز داغ در مرکز نشان می دهد. تصویر چاندرا نیز بر وجود حفره تاکید می کند، هر دو حفره جت هایی که در تصاویر رادیویی VLA نشان داده شده را انتشار می دهند. مکان سیاهچاله بزرگ بین حفره ها شواهد قوی از جت های مافوق صوت میباشد که توسط سیاهچاله در درون گاز داغ تحت فشار قرار گرفته، این حفره ها از همدیگر صد هزار سال نوری فاصله دارند، این مقدار تقریبا برابر عرض کهکشان راه شیری است. نیرویی که نیاز است تا آنها را در میان بزرگترین خوشه های کهکشانی تولید کند ده برابر نیرویی است که ما نیاز داریم تا حفره های شناخته شده در پرسئوس را تولید کنیم.

در حالی که انرژی برای نیرو دادن به جت ها توسط ماده ای که به سیاهچاله سقوط کرده فراهم می شود، هیچ اشعه ایکس از سقوط مواد تشخیص داده ساتع نشده است. این نتایج می تواند توضیح دهد که سیاهچاله بسیار بزرگتر پرجرم تر از سیاهچاله های بسیار بزرگ با جرمی بیشتر از ده میلیارد برابر خورشید میباشند. یک مقاله در این مورد در ۱۰ نوامبر ۲۰۱۳ در مجله اختر فیزیک این موضوع را بررسی کرده است.

http://www.dailygalaxy.com/my_weblog/2014/01/the-most-powerful-black-hole-in-the-universe-nasas-chandra-x-ray-observatory-a-quadrillion-times-our.html

سخنان زیبا از میچیو کاکو و آلبرت انیشتین

برای مشاهده عکس ها روی آنها کلیک کنید.

میچیو کاکو : وقتی دبیرستان میخواندم بعد از مدرسه پیش ماردم رفتم و به او گفتم : میخواهم یک برخورد دهنده اتمی بسازم (شتاب دهنده اتمی ) که از نوع بتاترون و با انرژی 2.3  میلیون الکترون باشد.

مادرم به من خیره شد و گفت : چرا که نه؟!

کشف یک ابرنواختر در فاصله 12 میلیون سال نوری

گروهی از منجمان آماتور انگلیسی موفق به کشف یک ابرنواختر نوری در فاصله 12 میلیون سال نوری از زمین در کهکشان مسیه 82 شده‌اند.

به گزارش سرویس علمی خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا)، گروهی از دانشجویان کالج دانشگاهی لندن با استفاده از تلسکوپ فضایی هابل، رصدخانه اشعه ایکس چاندار ناسا، آرایه تلسکوپ طیف هسته‌ای (NuSTAR) و تلسکوپ فضایی اشعه گامای فرمی موفق به کشف ابرنواختر PSN J09554214+6940260 شدند.

این ابرنواختر نوری در کهکشان مسیه 82 در صورت فلکی دب اکبر واقع شده و نزدیک‌ترین ابرنواختر کشف شده طی دو دهه اخیر پس از SN1987A محسوب می‌شود که در فاصله 168 هزار سال نوری از زمین با چشم غیر مسلح نیز قابل مشاهده است.

این ستاره پیش از منفجر شدن در 12 میلیون سال قبل، یک کوتوله سفید در مجموعه سیستم دو ستاره‌ای با ابعادی در اندازه زمین و جرمی معادل خورشید بوده است.

ابرنواختر نوری PSN J09554214+6940260 از نوع la‌ محسوب شده و اطلاعات بدست آمده از آن به محققان در درک بهتر ماهیت انرژی تاریک کمک می‌کند.

http://isna.ir/

شب یلدا همه دوستان مبارک!

انقلاب زمستانی چگونه رخ می‌دهد؟

امروز(شنبه) ساکنان نیمکره شمالی زمین شاهد کوتاهترین روز و بلندترین شب سال خواهند بود که نشانگر یکی از چهار ایستگاه اصلی مسیر زمین در سفر سالانه آن به دور خورشید است.

به گزارش سرویس علمی خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا)، محور چرخش زمین تقریبا در فضا ثابت است، حتی در حالت چرخش زمین بدور خورشید در طول یکسال این محور تغییر نمی‌کند.

در نتیجه وقتی زمین در مکان خاصی از مدار قرار می‌گیرد، نیمکره شمالی بسمت خورشید متمایل شده و ساکنان این مناطق شاهد آغاز فصل تابستان خواهند بود.

شش ماه بعد وقتی زمین در جهت مخالف خورشید قرار می‌گیرد، نیمکره شمالی از خورشید دور شده و فصل زمستان آغاز می‌شود؛ در این زمان ساکنان نیمکره جنوبی شاهد انقلاب تابستانی هستند.

انقلاب تابستانی و زمستانی در نیمکره شمالی به ترتیب در 21 ژوئن (31 خرداد) و 21 دسامبر (30 آذر) آغاز می‌شوند.

امروز شنبه 21 دسامبر (30 آذر) ساکنان نیمکره شمالی زمین با پشت سر گذاشتن طولانی‌ترین شب سال، فرا رسیدن فصل زمستان را جشن می‌گیرند.

همزمان با آغاز انقلاب زمستانی، قطب شمال زمین در حداکثر شیب از خورشید قرار گرفته و آفتاب ظهر در پایین‌ترین نقطه افق دیده می‌شود.

در این زمان خورشید در بیشترین فاصله از خط استوای آسمانی (celestial equator) قرار می‌گیرد.

در طول شش ماه آینده در نیمکره شمالی، روزها طولانی‌تر شده و خورشید مدت زمان بیشتری در افق باقی خواهد ماند.

اما برعکس در نیمکره جنوبی زمین، مردم شاهد طلوع زود هنگام و غروب دیر هنگام خورشید هستند؛ انقلاب زمستانی در نیمکره جنوبی 21 ژوئن (31 خرداد) آغاز می‌شود.

گوگل نیز با تغییر لوگوی خود، آغاز انقلاب زمستانی و شروع فصل زمستان را جشن گرفته است.

منبع:

http://isna.ir

ستاد مبارزه با چرندیات

روزنامه همشهری/زهرا رفیعی/ صفحه ۱۶ مورخ ۷ بهمن ماه ۹۱

شایعات مجازی

در میان کم کاری های مراکز علمی، عده ای داوطلب در شبکه های اجتماعی شایعات را یافته و با سند و مدرک اقدام به رد آنها می کنند آنها به نوعی «ستاد مبارزه با چرندیات» را راه انداخته اند و با کلاغهایی که به اندازه «۴۰ کلاغ» دروغ می گویند مقابله می کنند

http://www.gomaneh.com

گمانه، سایتی برای مبارزه با شایعه

قالب دومی برای ماده تاریک

در نوع جدیدی از ماده‌ی تاریک، وجود برهمکنش‌هایی میان ذره‌های تاریک، آن را به شکل دیسک در می‌آورد. این قالب برای ماده تاریک، با قالب معمولی توپ‌مانند متفاوت است.

طبق پیشنهاد نظریه‌ی موجود کیهان شناختی، کهکشان ما، مانند دیگر کهکشان‌ها، میان توده‌ی متراکمی از ماده‌ی تاریک با شکلی توپ‌مانند قرار دارد. با این وجود، شکل‌های دیگری از ماده‌ی تاریک در این داربست پنهانِ گرانشی پنهان شده‌اند.  مقاله‌ی جدیدی در نشریه Physical Review Letter، وجود نوع جدیدی از ماده تاریک را پیش‌بینی کرده است. این نوع از ماده‌ی تاریک، دارای برهمکنش‌های قوی است که آن را به شکل یک جسم بزرگ به شکل دیسک در می‌آورد‌. احتمال دارد این دیسک سیاه با دیسک های مجاور از ماده‌ی معمولی در کهکشان‌هایی مانند راه شیری همپوشانی داشته باشد و یا به طور کامل خمیده شود.

J. Fan et al., Phys. Rev. Lett. (2013)

به طور معمول، در مدل‌های ماده‌ی تاریک، فرض بر این است، که ماده‌ی تاریک از یک نوعِ ماده تشکیل شده است. گزینه‌ی مورد توجه که هم اکنون وجود دارد، ماده‌ی سرد و نسبتاً سنگینی است که تنها به طور ضعیف با دیگر ماده‌ها (که شامل خود این ماده هم می‌شود) بر همکنش می‌کند. این نوع از ماده‌ی تاریک، در توزیع سرعتی که برای ستاره‌ها در کهکشان‌ها دیده می‌شود نقش دارد، و نیز با داده‌هایی که از پس‌زمینه میکروموج کیهانی می‌آید در تطابق است. اما این پیروزی نمی‌تواند از سهم دیگر انواع ماده‌ی تاریک جلوگیری کند.

جی‌جی‌فن (JiJi Fan) و همکارانش از دانشگاه هاروارد، ذره‌های اضافی که به طور جزئی برهمکنش دارند را در مخلوط ماده‌ی تاریک کاوش کردند. آن‌ها تخمین زدند که بخش کوچکی از ماده تاریک (حدود 5 درصد)-مقداری که با ماده‌ی معمول باریونی قابل مقایسه است- بیشتر از این نوع ماده‌ی برهمکنشی تشکیل شده است. در مدل آن‌ها، وجود پروتون سنگین تاریک و الکترون سبک تاریک که در نوعی از برهمکنش تاریکِ الکترو مغناطیسی شرکت می‌کنند فرض شده است. فرایند‌های واکنشی مانند تابشِ ترمزی و پراکندگی کامپتون به اندازه‌ی کافی این امکان را به این بخش از ماده تاریک می‌دهد تا سرد شوند و به داخل دیسک فرو بپاشند. امکان آشکار‌سازی دیسک تاریک، از راه‌های گوناگون وجود دارد. به طور مثال، اثر‌های گرانشی آن‌ها ممکن است در کاوش‌های ستاره‌ایی در آینده نشان داده شود. همچنین در مشاهده‌های مربوط به پرتون‌های کیهانی این امکان وجود دارد که نشانه‌ایی از خودنابودی ذره‌های دیسک تاریک دیده شود.

منبع:

http://prl.aps.org/abstract/PRL/v110/i21/e211302